Demir döküm tava ve tencereler demir eksikliğini giderir mi?

Demir döküm tava ve tencereler demir eksikliğini giderir mi, demir döküm tava ve tencereler demir eksikliği anemisinde kullanılır mı, demir eksikliğinde demir döküm tava ve tencereler, demir döküm tava ve tencerelerin faydası ve zararları meb haberleri haberimizde

Demir döküm tava ve tencereler demir eksikliğini giderir mi?
26 Nisan 2020 - 13:59

Geçtiğimiz günlerde sosyal medyada ve televizyonlarda ciddi bir tartışma yaşandı. TRT Haber spikeri Sermin Baysal Ata'nın özel yayında konuğuna demir eksikliği ile ilgili yönelttiği soru hem TRT Haber'i hem de Ata'yı hedef alan bir linç kampanyasına dönüştürüldü. Linç girişimini ise bilimsel raporlar çürüttü.

TRT Haber spikeri Sermin Baysal Ata özel yayında konuğuna demir eksikliği ile ilgili bir soru yöneltti. Bilim insanlarının da gündeminde olan bu soru hem TRT Haber'i hem de Sermin Baysal Ata’yı hedef alan bir linç kampanyasına dönüştürüldü. Yapılacak kısa bir araştırma, demir döküm tava ve tencerelerin demir eksikliği anemisine karşı kullanımının mümkün olduğuna dair bilimsel makale ve gazete haberlerine ulaşılmasına imkan veriyor.

Yeni tip koronavirüsle (COVID-19) mücadelede bir aşı bulunana kadar alınabilecek en etkili bireysel önlem bağışıklığı artıracak şekilde beslenmek. Bağışıklığı artırıcı şekilde beslenmenin yolu ise A, C, D ve E vitaminlerini yeterli miktarda alırken vücudu Omega-3, çinko ve demir ile takviye etmekten geçiyor.

Demir eksikliğine dikkat

Özellikle vücuttaki demir eksikliği, sürekli yorgunluk hali yaratması, halsizliğe yol açması, fiziksel aktivitelerde çabuk yorulmaya neden olması, baş ağrısı ve uyku sorunlarını tetiklemesi nedeniyle bağışıklığın çökmesine neden olacak en kritik semptomların kaynağı olarak işaret ediliyor.

Demir eksikliği, bağışıklığın zayıflayarak COVID-19'un kendisine yaşama alanı bulmasına yol açabileceği gibi yine bu virüsün hedef aldığı en hassas organlardan biri olan kalp rahatsızlıklarına da sebep oluyor.

Gıdanın pişirildiği malzeme önemli

Demir eksikliğini ortadan kaldırmanın yolu olarak kırmızı et karaciğer, sakatatlar, balık, ıspanak, mercimek, kabak, yulaf, kuru erik gibi gıdalar almanın önemine işaret ediliyor. Özellikler kırmızı et, karaciğer, sakatat ve balık gibi gıdaları tüketirken, alacağınız gıda kadar bu gıdanın pişirildiği malzeme de önem kazanıyor.

Araştırmalar ne söylüyor?

Dünya Sağlık Örgütü Uluslararası Klinik Araştırmalar Kayıt Platformu (WHO ICTRP) tarafından da desteklenen ve 2019 yılında, demir eksikliği anemisi görülen 4 ay-11 yaş arası çocuklar ile 12-51 yaş arası kadınların katılımıyla yapılan bir araştırmada, gıdaların demir döküm tava ve tencerelerde pişirilmesi halinde yemekleri demir açısından zenginleştirdiğine, sınırlı da olsa bir katkısı olduğuna ilişkin bulgulara rastlandı.

Sonuçları Clark Alves, Ahlam Salih ve Halimatou Alaofe tarafından irdelenen araştırma 1973-2018 yılları arasında Kamboçya, Hindistan, Vietnam, Benin, Etiyopya, Malavi, Tanzanya ve Brezilya’da yapılan çalışmaların sonuçlarını kapsıyor. Bilim insanları, demir döküm tava ve tencere kullanımının demir eksikliği ile mücadeledeki etkisinin netleşmesine ilişkin daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulduğunun altını çizmekle beraber, özellikle çocuklar arasında demir eksikliği anemisini azaltmaya aracı olabileceğine dair göstergelere ulaştıklarını kaydediyor.

Anemi ile mücadelenin bir parçası

Araştırmada, demir tava ve tencere kullanımının tek başına yeterli olmayacağının altını çizilmekle beraber, tamamlayıcı takviyelerle bunun da demir eksikliği anemisi ile mücadelenin bir parçası olduğu vurgulanıyor. Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri’nde özellikle vejeteryanların hayvansal ürünler tüketememeleri nedeniyle alamadıkları demiri telafi etmeleri için yine demir döküm tava ve tencere kullanarak bu eksiği kapatabileceği yönünde tıp insanları tavsiyede bulunuyor.

TRT Haber spikerine sosyal medya linçi

24 Nisan tarihinde koronavirüs salgını ile ilgili TRT Haber’de 21.00-23.00 saatleri arasında gerçekleştirilen özel yayın sırasında bilim insanlarının tartıştığı, izleyicilerin de merak ettiği bu soru, sunucu Sermin Baysal Ata tarafından uzman konuk nezdinde gündeme getirildi.

Ancak ülkemizde sosyal medyayı esir almaya başlayan yaygın linç kültürü burada da devreye girdi. Bu sorunun sebebini ve cevabını aramaya gerek duymayan aralarında gazetecilerin de olduğu bir kitle, TRT Haber spikerinin sorusunu bilime aykırı bir konu gibi sunarak hem TRT kurumunu hem de soruyu yönelten TRT Haber spikeri Sermin Baysal Ata’yı hedef aldı, bu olayı bir linç kampanyasına dönüştürdü.

Araştırmalar bir tık uzakta

Oysa o taciz ve linçin mecrası haline getirilen internet ortamında yapılacak kısa bir araştırma, demir eksikliği anemisine karşı demir döküm tava ve tencerelerin kullanımının mümkün olduğuna dair  bilimsel makalelere ve gazete haberlerine ulaşılmasına imkan veriyordu.

SOSYAL MEDYADA LİNÇ KÜLTÜRÜ YAYGINLAŞIYOR

Küfür, hakaret, hedef gösterme...Sosyal medyada linç kültürü giderek yaygınlaşıyor. Linç genellikle içeriği değiştirilmiş paylaşımlarla başlıyor.

 

İletişimci yazar Betül Şatır, komşusuna asla zarar veremeyecek birinin sosyal medyada başkasının hayatını karartacak kadar zalimleştiğine şahit olduklarını söyleyerek, şunları anlattı:

"Sosyal medyada bir video yayınlanıyor ve bu videonun bir kesim tarafından en işlevsel tarafı kesilerek, yapıştırılarak yeni bir forma kavuşuyor."

Sebebi psikolojik sorunlar

Sosyal medyadaki linç kültürünün altında genellikle psikolojik nedenler yatıyor. Günlük hayatta kendisini iyi ifade edemeyen bireyler dijital kimliklerin arkasında şiddet eğilimi gösterebiliyor.

Psikolog Ayşın Kurtuluş, "Sadece sözel olarak kendilerini ifade etmeye çalıştıkları için orada daha argo, daha küfürbaz, daha içindeki saldırganlığı çıkaran bir biçimde ifade kullanabiliyorlar. Sebebi içsel anlamda saldırganlığını dışarı vuramamalarından kaynaklanıyor bu" dedi.

Sosyal medya aynı zamanda psikolojik harekat için de kullanılıyor. Yani linç kültürü ve kara propagandadan bazı gruplar hatta ülkeler de nasibini alabiliyor.

Çarptırılmış içerikler sistematik olarak organize şekilde servis ediliyor. Bunun son örneği Barış Pınarı Harekatı'nda yaşandı. Sık sık başka olaylara ilişkin görüntülerin harekat esnasında kaydedildiği öne sürüldü.


FACEBOOK YORUMLAR

YORUMLAR

  • 0 Yorum